Pross i wsp.

Wpływ stopniowego ograniczania spożycia płynów na nastrój i fizjologiczne wskaźniki odwodnienia organizmu u kobiet

Dr Nathalie Pross, neuropsycholog, specjalizuje się w psychologii poznawczej. Od 5 lat pracuje w FORENAP PHARMA, ośrodku badań klinicznych specjalizującym się w patologiach ośrodkowego układu nerwowego.

Wstęp

Dostępnych jest coraz więcej badań dotyczących skutków odwodnienia, które najczęściej wywoływane jest u sportowców i żołnierzy poprzez poddanie ich działaniu wysokich temperatur i/lub ćwiczeniom fizycznym. Badania te nie pozwalają jednak określić faktycznych skutków odwodnienia organizmu w codziennym życiu. Bardziej odpowiednim sposobem na wywołanie odwodnienia przy jednoczesnym odtworzeniu warunków zwykłego codziennego funkcjonowania wydaje się ograniczenie spożycia wody. Celem badania było określenie wpływu łagodnego odwodnienia wywołanego ograniczeniem dostępu do wody przez okres 24 h na kilka podlegających subiektywnej ocenie zmiennych i odczuć, takich jak pragnienie i senność, oraz na parametry fizjologiczne dla moczu, krwi i śliny u zdrowych młodych kobiet.

Najważniejsze ustalenia

Odwodnienie miało istotny wpływ na stan nastroju i odczucia badanych. Do najwcześniej zaobserwowanych i najważniejszych skutków odwodnienia należały wzrost senności i zmęczenia, obniżenie poziomu energii/aktywności oraz czujności, a także większa dezorientacja. W dalszej kolejności pojawiły się także wskazania świadczące o zaburzeniu poczucia spokoju i zadowolenia. Jeśli chodzi o parametry fizjologiczne, wczesnymi wskaźnikami (markerami) odwodnienia były ciężar właściwy i kolor moczu. Osmolalność śliny okazała się interesująca jako nieinwazyjny, późniejszy wskaźnik odwodnienia, podczas gdy osmolalność osocza utrzymywała się w normie.

Należy zauważyć, że w analizie statystycznej (ANOVA) i opisie uwzględniono tylko te podlegające subiektywnej ocenie zmienne oraz parametry moczu, których wartości pod względem klinicznym różniły się między sobą w zależności od warunków badania (prawidłowe nawodnienie vs. odwodnienie).

Znaczenie dla zdrowego nawodnienia organizmu

Pierwsze szkodliwe skutki odwodnienia zaobserwowano już na bardzo wczesnym etapie badania (rano po 12-16 godzinach pozbawienia dostępu do płynów). Innymi słowy, wyniki te wskazują, że w codziennym życiu wiele osób może doświadczać zaburzeń nastroju wskutek odwodnienia organizmu (np. osoby idące do pracy lub do szkoły bez śniadania, zapracowane osoby rezygnujące z obiadu lub zapominające o spożywaniu płynów w pracy).


Nathalie Pross, Agnès Demazières, Nicolas Girard, Romain Barnouin, Francine Santoro, Emmanuel Chevillotte, Alexis Klein and Laurent Le Bellego. Influence of progressive fluid restriction on mood and physiological markers of dehydration in women. British Journal of Nutrition, dostępny na: CJO2012. doi:10.1017/S0007114512001080. Opublikowany online: 13.04.2012, udostępniony po raz pierwszy w grudniu 2012 r., s. 1-9.